ਬੱਚਿਆਂ ਵਿੱਚ ਗੁੱਟ ਦਾ ਟੁੱਟਣਾ: CRAFFT ਅਧਿਐਨ ਤੋਂ ਸਬੂਤ
ਬੱਚਿਆਂ ਵਿੱਚ ਗੁੱਟ ਦਾ ਟੁੱਟਣਾ ਇੱਕ ਆਮ ਸੱਟ ਹੈ, ਅਤੇ ਅਕਸਰ ਹੱਡੀਆਂ ਆਪਣੀ ਥਾਂ ਤੋਂ ਹਿੱਲ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। 11 ਸਾਲ ਤੋਂ ਘੱਟ ਉਮਰ ਦੇ ਬੱਚਿਆਂ ਵਿੱਚ, ਇਹਨਾਂ ਸੱਟਾਂ ਦੇ ਇਲਾਜ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤਰੀਕੇ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਹੱਡੀਆਂ ਅਜੇ ਵੀ ਵਧ ਰਹੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਠੀਕ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਸਿੱਧੀਆਂ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।
ਡਾਕਟਰਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਪਤਾ ਸੀ ਕਿ ਕਿਹੜਾ ਇਲਾਜ ਬਿਹਤਰ ਸੀ?
ਜਦੋਂ ਕਿਸੇ ਬੱਚੇ ਦੇ ਗੁੱਟ ਵਿੱਚ ਇਸ ਕਿਸਮ ਦਾ ਫ੍ਰੈਕਚਰ ਹੁੰਦਾ ਸੀ, ਤਾਂ ਡਾਕਟਰ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦੋ ਤਰੀਕਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਨਾਲ ਇਸਦਾ ਇਲਾਜ ਕਰਦੇ ਸਨ।
ਕੁਝ ਡਾਕਟਰ ਬਾਂਹ 'ਤੇ ਪਲਸਤਰ ਲਗਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਹੱਡੀ ਨੂੰ ਕੁਦਰਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਠੀਕ ਹੋਣ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਛੋਟੇ ਬੱਚਿਆਂ ਵਿੱਚ, ਹੱਡੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵਧਣ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸਿੱਧਾ ਕਰਨ ਦੀ ਇੱਕ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਸਮਰੱਥਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ - ਭਾਵੇਂ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਗੁੱਟ ਥੋੜ੍ਹਾ ਜਿਹਾ ਵਿੰਗਾ ਲੱਗਦਾ ਹੋਵੇ।
ਹੋਰ ਡਾਕਟਰ ਸਰਜਰੀ ਕਰਨ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦਿੰਦੇ ਸਨ। ਜਨਰਲ ਐਨਸਥੀਸੀਆ (ਬੇਹੋਸ਼ੀ) ਦੇ ਅਧੀਨ, ਹੱਡੀ ਨੂੰ ਸਿੱਧਾ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਫਿਰ ਪਲਸਤਰ ਅਤੇ ਕਦੇ-ਕਦੇ ਧਾਤ ਦੀਆਂ ਤਾਰਾਂ ਜਾਂ ਪਲੇਟ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਜਗ੍ਹਾ 'ਤੇ ਟਿਕਾ ਕੇ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।
ਦੋਵੇਂ ਇਲਾਜ ਪੂਰੇ ਯੂਕੇ ਵਿੱਚ ਵਰਤੇ ਜਾਂਦੇ ਸਨ, ਪਰ ਕਿਸੇ ਨੇ ਵੀ ਸਹੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਇਹ ਜਾਂਚ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਸੀ ਕਿ ਕਿਹੜਾ ਬਿਹਤਰ ਸੀ। ਇਸਦਾ ਮਤਲਬ ਸੀ ਕਿ ਡਾਕਟਰ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰ ਯਕੀਨੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੇ ਸਨ ਕਿ ਕਿਹੜਾ ਵਿਕਲਪ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਸੀ। ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਪਰਿਵਾਰ ਜੇ ਸੰਭਵ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਸਰਜਰੀ ਤੋਂ ਬਚਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਸਨ, ਪਰ ਸਿਰਫ਼ ਤਾਂ ਹੀ ਜੇ ਪਲਸਤਰ (plaster cast) ਵੀ ਉਨਾ ਹੀ ਵਧੀਆ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੋਵੇ। CRAFFT ਅਧਿਐਨ ਦਾ ਮਕਸਦ ਬਿਲਕੁਲ ਇਹੀ ਪਤਾ ਲਗਾਉਣਾ ਸੀ।
CRAFFT ਅਧਿਐਨ
CRAFFT ਸਟੱਡੀ – ਜਿਸਦਾ ਪੂਰਾ ਨਾਮ 'ਚਿਲਡਰਨਜ਼ ਰੇਡੀਅਸ ਐਕਿਊਟ ਫਰੈਕਚਰ ਫਿਕਸੇਸ਼ਨ ਟਰਾਇਲ' ਹੈ – ਇਹ ਪਤਾ ਲਗਾਉਣ ਲਈ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ ਕਿ ਕਿਹੜਾ ਇਲਾਜ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ: ਕੀ ਟੁੱਟੀ ਹੋਈ ਹੱਡੀ ਨੂੰ ਸਿੱਧਾ ਕਰਨ ਅਤੇ ਜੋੜਨ ਲਈ ਕੀਤੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਸਰਜਰੀ ਪਲਾਸਟਰ ਲਗਾਉਣ ਨਾਲੋਂ ਬਿਹਤਰ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਹੱਡੀ ਠੀਕ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਕੁਦਰਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਸਿੱਧੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਇਸ ਅਧਿਐਨ ਵਿੱਚ 4 ਤੋਂ 10 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਦੇ 750 ਬੱਚੇ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ। ਅੱਧੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਪਲਸਤਰ ਲਗਾਇਆ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਟੁੱਟੀ ਹੋਈ ਹੱਡੀ ਕੁਦਰਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਿੱਧੀ ਹੋ ਸਕੇ, ਜਦਕਿ ਬਾਕੀ ਅੱਧੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦਾ ਆਪ੍ਰੇਸ਼ਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਇਹ ਅਧਿਐਨ ਇੱਕ ਰੈਂਡਮਾਈਜ਼ਡ ਟਰਾਇਲ (randomised trial) ਸੀ, ਜਿਸਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਹਰੇਕ ਬੱਚੇ ਕੋਲ ਦੋਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕੋਈ ਵੀ ਇਲਾਜ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਦਾ ਬਰਾਬਰ ਮੌਕਾ ਸੀ - ਜਿਸ ਨਾਲ ਇਹ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਕਿ ਨਤੀਜੇ ਨਿਰਪੱਖ ਅਤੇ ਭਰੋਸੇਯੋਗ ਸਨ।
ਸੱਟ ਲੱਗਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵਾਲੇ ਸਾਲ ਵਿੱਚ, ਬੱਚਿਆਂ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਨੂੰ ਸਮੇਂ-ਸਮੇਂ 'ਤੇ ਪੁੱਛਿਆ ਗਿਆ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣੀ ਬਾਂਹ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਿੰਨੀ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਰ ਸਕਦੇ ਸਨ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕਿੰਨਾ ਦਰਦ ਹੁੰਦਾ ਸੀ, ਅਤੇ ਉਹ ਆਪਣੀ ਬਾਂਹ ਦੀ ਦਿੱਖ ਬਾਰੇ ਕੀ ਸੋਚਦੇ ਸਨ। ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਵੀ ਪੁੱਛਿਆ ਗਿਆ ਕਿ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਕਿੰਨਾ ਸਕੂਲ ਛੁੱਟ ਗਿਆ, ਉਹ ਕਿੰਨੀ ਵਾਰ ਹਸਪਤਾਲ ਗਏ, ਅਤੇ ਕੀ ਸੱਟ ਲੱਗਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੋਈ ਪੇਚੀਦਗੀਆਂ ਆਈਆਂ ਸਨ।
ਨਤੀਜੇ
ਕੀ ਸਰਜਰੀ ਗੁੱਟ ਨੂੰ ਪਲਾਸਟਰ ਵਿੱਚ ਰੱਖ ਕੇ ਆਰਾਮ ਦੇਣ ਨਾਲੋਂ ਬਿਹਤਰ ਸੀ?
ਟੂਲਕਿੱਟ
CRAFFT ਦੇ ਨਤੀਜਿਆਂ ਨੂੰ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਅਭਿਆਸ ਵਿੱਚ ਲਾਗੂ ਕਰੋ।